Từ 3G lên 4G chắc nhanh! Nhưng nhanh đến mức độ nào và có tương xứng với số tiền mà người dùng bỏ ra hàng tháng hay không thì lại là chuyện khác. Hiện tại, ở nước ta đang có hai nhà mạng phổ biến công nghệ này: Viettel và VinaPhone.

Trước tiên các bạn cần biết rõ 4G là gì?

4G (viết tắt của fourth-generation) hay LTE (viết tắt của cụm từ Long Term Evolution, có nghĩa là Tiến hóa dài hạn) là công nghệ truyền thông không dây thứ tư, cho phép truyền tải dữ liệu với tốc độ tối đa trong điều kiện lý tưởng lên tới 1 cho đến 1,5 Gb/giây. Tên gọi 4G do IEEE (Institute of Electrical and Electronics Engineers) đặt ra để diễn đạt ý nghĩa “3G và hơn nữa”.

Giống như ở 3G có thêm hai phiên bản nâng cấp là 3.5G (HSDPA) và 3.75G (HSUPA). Ở LTE cũng vậy, nó cũng có các tiêu chuẩn kế thừa mạnh mẽ hơn như LTE Advanced (LTE-A) với tốc độ lý thuyết tải về tối đa 3Gbps, tải lên 1.5Gbps. Dĩ nhiên, để có thể sử dụng được 3G cũng như 4G thì thiết bị của bạn phải được trang bị chip mạng tương ứng. Sau đó đăng ký các gói dịch vụ dữ liệu từ nhà mạng rồi mới sử dụng, nếu không tài khoản của bạn sẽ bị trừ tiền không thương tiếc.

Về chuẩn LTE-A, Viễn thông Quốc tế ITU (International Telecommunication Union) đã tạo ra những mục (Category – Cat) khác nhau để người dùng nắm rõ, các nhà mạng và nhà sản xuất sẽ lần lượt thực hiện theo lộ trình từng Category một, với Category 1 (Cat 1) là LTE chậm nhất và Category 8 (Cat 8) là nhanh nhất (lý thuyết tải về 3Gbps và tải lên 1.5Gbps bắt đầu từ đây).

Tốc độ và thiết bị nào được hỗ trợ 4G

Tuy nhà mạng VinaPhone và Viettel không nói rõ về LTE Cat mà họ đang thử nghiệm, nhưng theo Tinhte thì VinaPhone là Cat 11 và Viettel là Cat 6. Hiện tại trên thị trường Việt, có Galaxy Note 5, Galaxy S6 Edge Plus, Xperia Z5… mới hỗ trợ Cat 9 với băng thông tối đa 450Mbps, chưa đạt đến Cat 11 600Mbps. Còn iPhone 6s, iPhone 6s Plus, Lumia 950XL đều là Cat 6 với băng thông 300Mbps tải về và 50Mbps tải lên.

Cũng giống như chuẩn màn hình 2K hoặc 4K trên smartphone nói riêng và thiết bị số khác nói chung, nếu chất lượng màn hình và nội dung không “hợp rơ” với nhau thì sự trải nghiệm sẽ không đạt tới mức như mong đợi. Theo đó, ở 4G cũng thế, nhà mạng thì tung ra chuẩn Cat 11 trong khi smartphone người dùng chỉ hỗ trợ đến mức Cat 6 hoặc cao hơn là Cat 9 mà thôi, cho nên chưa thể tận dụng hết tốc độ tối đa của công nghệ này.

Hiện tại ở Việt Nam các nhà mạng đều đang thử nghiệm LTE ở hai băng tần 1800MHz và 2600MHz, nếu điện thoại hay thiết bị thu phát 4G của bạn hỗ trợ 2 băng tần này thì có thể sử dụng LTE ở Việt Nam, còn tốc độ thế nào còn phụ thuộc vào thiết bị.

Trong trường hợp bạn không rõ smartphone của mình có hỗ trợ mạng di động 4G hay không, thì có thể kiểm tra bằng hai cách sau:

Cách 1. Truy cập vào trang web imei.info, rồi nhập số IMEI của máy vào khung kiểm tra và bấm Check như hình minh họa bên dưới. Để biết số IMEI của máy là bao nhiêu, bạn nhập *#06# vào trình quay số và bấm gọi.

Nếu smartphone của bạn được hỗ trợ mạng 4G thì sẽ có xác nhận bằng những thông tin về LTE và băng tần mạng 4G. Còn không có những dòng xác nhận thông tin LTE nghĩa là điện thoại không hỗ trợ mạng 4G.

Cách 2. Kiểm tra trực tiếp trên smartphone, dưới đây là một số mẫu máy thịnh hành trên thị trường, các máy khác cũng áp dụng tương tự.

• Samsung Galaxy S6 Edge: Cài đặt >Các mạng di động > Chế độ mạng > LTE/WCDMA/GSM.
• iPhone 6/6 Plus: Cài đặt > Di động > Thoại&dữ liệu> LTE.
• Nokia Lumia 930: Cài đặt > Mạng di động+sim > Tốc độ kết nối cao nhất >4G.
• Blackberry Passport: Cài đặt > Mạng và kết nối > Chế độ mạng > 4G&3G hoặc 4G&3G&2G.

Hoặc trước khi có ý định mua smartphone nào đó, thì bạn nên kiểm tra trước máy có hỗ trợ 4G hay không, chẳng hạn như trên trang web bán hàng của Thegioididong, bạn chỉ cần click vào khung Xem cấu hình chi tiết > ở mục Kết nối sẽ hiển thị thông tin cụ thể máy được hỗ trợ chuẩn mạng gì.

Từ cuối năm 2015 tới đầu năm 2016, các nhà mạng Việt Nam đã bắt đầu rục rịch triển khai thử nghiệm có giới hạn khu vực mạng 4G trong khi mà công nghệ này đã xuất hiện từ lâu và phổ biến tại nhiều nước trên thế giới.

Theo báo cáo của 4Gamericas, hiện có khoảng 442 nhà mạng trên thế giới khai thác thương mại công nghệ 4G LTE tại 147 quốc gia. Trong đó, 104 nhà mạng tại 51 nước đã triển khai công nghệ LTE- Advanced (LTE-A). Việt Nam có vẻ là sẽ có lợi thế khi có thể tiến thẳng lên sử dụng LTE-A tốc độ cao để không bị tụt hậu so với các nước.

Hồi cuối tháng 12, Viettel đã tiến hành thử nghiệm 4G giới hạn tại khu vực Thành phố Vũng Tàu. Nhà mạng này cho biết họ đã lắp đặt gần 200 trạm phát sóng 4G phủ toàn bộ khu vực dân cư tại Thành phố Vũng Tàu, Thành phố Bà Rịa và huyện Long Điền. Trong quá trình thử nghiệm, tốc độ mạng 4G ghi nhận đạt mức trung bình từ 40-80 Mbps (Mb/giây) và cao nhất đạt 230 Mbps. Tốc độ này là gần bằng với tốc độ lý thuyết của 4G LTE-A hiện nay.

Tập đoàn Bưu chính Viễn thông VNPT và nhà mạng Vinaphone của họ vào đầu năm nay cũng tuyên bố hoàn tất triển khai thử nghiệm mạng 4G tại đảo Phú Quốc và một số quận thuộc Thành phố Hồ Chí Minh. Tốc độ 4G thử nghiệm của nhà mạng trung bình đạt 96 – 245 Mbps, có thời điểm lên đến 584 Mbps. Giống như Viettel, VNPT cũng lựa chọn 4G LTE-A. Họ cho biết có khả năng cung cấp cho khách hàng sử dụng 4G tốc độ tải về tới 200 Mbps, thậm chí có thể lên tới 600 Mbps trong tương lai.

Với tốc độ này, khả năng người dùng Việt sẽ được hưởng tốc độ mạng xứng tầm với những anh bạn Hàn Quốc với mức giá chỉ tương đương với 3G (theo tuyên bố của các nhà mạng). Tất nhiên, đây mới chỉ là những con số đưa ra bởi nhà mạng và việc thử nghiệm cũng chỉ tiến hành trong phạm vi hẹp. Tốc độ thực tế 4G tại Việt Nam ra sao thì chắc phải đến khi triển khai thực tế mới biết được. Cơ mà nhìn vào tốc độ 3G hiện tại thì có lẽ tốc độ 4G Việt Nam sẽ tương đương với 3G hiện tại trên thế giới. Đấy là mình đoán thế!

So sánh với thế giới, Hàn Quốc, quốc gia có mức độ phủ sóng LTE cao nhất bắt đầu triển khai LTE-A chuẩn Cat 4 150 Mbps vào năm 2013 và cuối năm 2014 đã nâng lên chuẩn Cat 6 300 Mbps. Hong Kong và Singapore triên vào đầu năm 2014 và Nhật Bản triển khai công nghệ này vào năm đầu năm 2015. Về tốc độ mạng 4G, New Zealand hiện đang dẫn đầu với tốc độ 4G trung bình lên tới 36 Mbps, theo sau là Singapore 33 Mbps, Romania 30 Mbps và Hàn Quốc 29 Mbps.

Trong khu vực Đông Nam Á, Việt Nam là một trong những nước cuối cùng chưa triển khai 4G. Phillipines đã triển khai 4G từ năm 2011, Thái Lan, Malaysia, Brunei, Indonesia từ năm 2013, Lào từ năm 2014 và Campuchia vừa triển khai trong Quý 4 năm 2015. Như vậy có thể thấy, việc triển khai 3G tại Việt Nam khá chậm so với khu vực và cả thế giới, khi mà thử nghiệm lần đầu từ năm 2012 nhưng đến năm nay 2016 vẫn chưa thể thương mại hóa.

Thêm vào đó, trở ngại hiện nay đối với việc triển khai 4G tại Việt Nam là băng tần. Nếu chọn băng tần không phổ biến thì sẽ vấp phải bài toán giá thành sẽ rất đắt. Nhà mạng Viettel đang thử nghiệm triển khai 4G trên băng tần 1.600 MHz còn Vinaphone triển khai trên băng tần 2.600 MHz. Chưa nhà mạng nào được cấp phép triển khai 4G trên băng tần 700 MHz vốn đang được dành cho truyền hình (nhưng không sử dụng) và đang được Viettel xin cấp phép khai thác. Băng tần 700 MHz được cho là tối ưu cho truyền dẫn do khả năng phủ sóng tốt hơn nhiều.

Năm 2016 được dự đoán là năm bùng nổ của mạng 4G tại Việt Nam và đương nhiên được lợi sẽ là người sử dụng. Tốc độ thực tế sẽ ra sao, như tôi nói trên rồi, phải dùng mới biết. Liệu 4G có giúp viễn thông Việt Nam bắt kịp với thế giới. Hãy chờ xem!